 
Λευκωσία: Ανοίγεις την βρύση και αντί νερό, βγαίνουν φάρμακα, σκαλίζεις τη γη σου και το χώμα μυρίζει φαρμακίλλα, σαν αυτή των νοσοκομείων. Βρέχει και αντί για νερό ο ουρανός «ρίχνει» χάπια. Πράγματα που βεβαίως θυμίζουν σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά στην ουσία ο πλανήτης γη άρχισε να τα ζει. Το χειρότερο είναι ότι δεν μιλάμε για τα γνωστά φυτοφάρμακα, τις υγρές χημικές ουσίες, τα εργοστασιακά απόβλητα κλπ, αλλά, για τα απλά φάρμακα, ανθρώπινης χρήσης, αυτά που όλοι καταναλώνουμε, μετά μανίας (η Κύπρος φέρεται ως δεύτερη σε κατανάλωση αντιβιοτικών χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση) και αφού μας περάσει ο καημός και η μεγάλη ζάλη, τα παρατάμε σε ένα ντουλαπάκι του σπιτιού μας και όταν μας πιάσει μια μέρα μανία καθαριότητας τα ρίχνουμε ωραιότατα είτε στον νεροχύτη, είτε στον κάδο απορριμμάτων χωρίς να λαμβάνουμε υπόψη το γεγονός ότι η πράξη μας αυτή επιβαρύνει το περιβάλλον.
Τα φάρμακα όμως, αποδεικνύονται σήμερα ως ένας ακόμα σοβαρός κίνδυνος για το περιβάλλον. Κάποια από αυτά μάλιστα όπως τα αντιβιοτικά και τα αντιυπερτασικά είναι ανθεκτικά με αποτέλεσμα να μην διασπώνται εύκολα και να προκαλούν μεγαλύτερες επιπτώσεις στο περιβάλλον.
Μελέτες εξάλλου, που έχουν γίνει σε Ευρώπη και Αμερική επιβεβαιώνουν ότι τα περισσότερα φάρμακα είναι προϊόντα-ρύποι, με επιπτώσεις στο περιβάλλον και με πιθανές μακροχρόνιες επιδράσεις στη δημόσια υγεία.
Παγκόσμιο πρόβλημα
Το φαινόμενο της μόλυνσης του εδάφους αλλά και των υδροφόρων στρωμάτων από τα φάρμακα, άχρηστα και ληγμένα, τα οποία οι πολίτες ανεξέλεγκτα ρίχνουν στους κάδους απορριμμάτων και καταλήγουν στις χωματερές, ή στο νεροχύτη και καταλήγουν στα συστήματα αποχετεύσεων, άρχισε πλέον να απασχολεί τους επιστήμονες ανά το παγκόσμιο.
Όπως είναι φυσικό από το παγκόσμιο αυτό πρόβλημα δεν ξεφεύγει ούτε η Κύπρος η οποία λόγω και της πολυφαρμακίας που παρατηρείται εκτιμάται ότι θα πρέπει να λάβει χωρίς καθυστέρηση μέτρα για την προστασία του περιβάλλοντος.
Όπως ανέφερε στον «Φ» ο αρχιεπιθεωρητής της υπηρεσίας περιβάλλοντος του Υπουργείου Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος, Λάκης Μεσημέρης, «πρέπει να οργανωθούμε, να λειτουργήσουμε ένα σύστημα συλλογής των ληγμένων φαρμάκων από τα νοικοκυριά ώστε να σταματήσει αυτή η ανεξέλεγκτη κατάσταση που παρατηρείται μέχρι σήμερα».
Στην Κύπρο, είπε ο κ. Μεσημέρης, «όλα ανεξαιρέτως τα ληγμένα ή άχρηστα φάρμακα που οι πολίτες έχουν στα σπίτια τους, καταλήγουν στις χωματερές ή στα συστήματα αποχετεύσεων και αν λάβουμε υπόψη μας τις σοβαρές προειδοποιήσεις αλλά και τις διαπιστώσεις των επιστημόνων για το κόστος που έχει αυτή η πρακτική στο περιβάλλον τότε θα πρέπει να ανησυχήσουμε ιδιαίτερα».
Στο κουτί του φαρμακοποιού
Ένας από τους τρόπους με τους οποίους μπορεί η Κύπρος να αντιμετωπίσει το πρόβλημα, εξήγησε ο κ. Μεσημέρης, είναι να έχουν οι πολίτες ένα σταθερό σημείο στο οποίο θα «ρίχνουν τα ληγμένα φάρμακα τους και από εκεί θα μαζεύονται με τον ενδεδειγμένο τρόπο και θα καταστρέφονται».
Μια λύση πρόσθεσε, «είναι να τοποθετηθούν ειδικά κουτιά σε διάφορα σημεία αναφοράς τα οποία όμως θα πρέπει να παρέχουν και ασφάλεια, άρα ένας καλός χώρος είναι τα ιδιωτικά φαρμακεία».
Με πιο απλά λόγια, είπε, «σε κάθε ιδιωτικό φαρμακείο θα υπάρχει ένα ειδικό κουτί όπου ο πολίτης θα μπορεί κατά την επίσκεψη του να ρίξει και τα φάρμακα που δεν χρειάζεται. Από εκεί και πέρα και ακολουθώντας τις διαδικασίες που έτσι κι αλλιώς ακολουθεί ο κάθε φαρμακοποιός τα φάρμακα θα καταλήγουν στο σωστό χώρο».
Για να γίνει όμως αυτό, «θα πρέπει να τροποποιηθεί και η σχετική νομοθεσία ώστε να καλύπτεται νομικά και ο φαρμακοποιός», είπε ο κ. Μεσημέρης και σημείωσε ότι «η υπηρεσία περιβάλλοντος κάνει ήδη την απαραίτητη διεργασία ώστε πολύ σύντομα να ζητήσει τη συνεργασία του Παγκύπριου Φαρμακευτικού Συλλόγου».
Λίστα της απόρριψης
Πρώτα στη λίστα της απόρριψης είναι τα αντιβιοτικά, τα αντιβηχικά, τα παυσίπονα και τα αντιπυρετικά. Ακολουθούν τα αναλγητικά και τα αντιφλεγμονώδη.
Στις χωματερές καταλήγουν πολύ συχνά και τα αντιυπερτασικά τα οποία μπορεί να αγοραστούν και να αποδειχθούν αναποτελεσματικά ή να παρουσιάσουν παρενέργειες στον ασθενή.
Επιπλέον, σε μεγάλες ποσότητες καταλήγουν στις χωματερές φάρμακα τα οποία υπερσυνταγογραφούνται κυρίως για λόγους ανασφάλειας των ασθενών οι οποίοι θέλουν να έχουν αποθέματα στο σπίτι τους. Τέτοια είναι σκευάσματα που αφορούν το καρδιαγγειακό σύστημα, τα αντιελκοτικά και αυτά για τον διαβήτη.
Στις αποχετεύσεις καταλήγουν επίσης, αλοιφές για δερματοπάθειες ή αλλεργίες.
Πιο ανθεκτικά είναι σύμφωνα με μελέτες τα αντιβιοτικά και τα αντιυπερτασικά.
Τα αντιβιοτικά έχουν όμως την πρώτη θέση επειδή δεν διασπώνται εύκολα σε σχέση με τα υπόλοιπα φάρμακα. >προκαλούν .Μόλυνση στο χώμα .Μόλυνση των υδροφόρων στρωμάτων. Μακροχρόνια δε θα θέσουν σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία
Κλινικά απόβλητα
Τα ληγμένα και άχρηστα φάρμακα από τα νοσοκομεία, τα ιατρεία και γενικά τους χώρους παροχής υπηρεσιών υγείας, εντάσσονται στο σύνολο των κλινικών επικίνδυνων αποβλήτων. Με αυτό τον τρόπο τοποθετούνται στις ειδικές συσκευασίες των νοσοκομειακών αποβλήτων και τυγχάνουν της απαραίτητης διαχείρισης.
Για την καταστροφή των ουσιών αυτών υπάρχουν οδηγίες και από την Ευρωπαϊκή Ένωση η οποία τονίζει ότι πρέπει να καταστρέφονται με την επιτήρηση ειδικών επιστημόνων αφού έχει διαπιστωθεί ότι στις χωματερές τα πάντα έρχονται σε επαφή με το περιβάλλον και αυτό επιφέρει δραματική ζημιά.
Δευτεραθλητής η Κύπρος
Το φαινόμενο της πολυφαρμακίας στην Κύπρο είναι γνωστό και εδώ και χρόνια όλοι οι παροχείς υγείας αλλά και το ίδιο το Υπουργείο Υγείας καταβάλλουν προσπάθειες για αντιμετώπιση του.
Όπως είπε ο κ. Μεσημέρης, «η εφαρμογή ενός συστήματος διαχείρισης των άχρηστων οικιακών φαρμάκων μπορεί να βοηθήσει ακόμα και στην πιο ορθολογική κατανάλωση τους αφού όταν ο πολίτης καταλάβει τον όγκο των φαρμάκων που πετάγεται, τότε θα γίνει πιο ευαίσθητος στα φάρμακα που αγοράζει και καταναλώνει».
Στην Κύπρο το πρόβλημα με την υπερκατανάλωση των φαρμάκων αποδεικνύεται και από την πρόσφατη έρευνα της αρμόδιας ευρωπαϊκής επιτροπής η οποία κατατάσσει το νησί ως την δεύτερη σε κατανάλωση αντιβιοτικών χώρα.
Όπως προκύπτει λοιπόν από την έρευνα η οποία αφορούσε τις 27 χώρες μέλη της ΕΕ, στην Κύπρο παρατηρείται κατανάλωση αντιβιοτικών όλων των ειδών.
Σε ότι αφορά την κατανάλωση πενικιλίνης είμαστε στη δεύτερη θέση ενώ δεύτεροι είμαστε και στις κεφαλοσπορίνες.
Στα κονολόνα είμαστε πρώτοι και στην κατανάλωση ευρέως προς στενού φάσματος αντιβιοτικών κατέχουμε την έκτη θέση.
Εκείνο που φαίνεται ξεκάθαρα είναι ότι τα αντιβιοτικά χορηγούνται περισσότερο από τους γιατρούς του ιδιωτικού τομέα οι οποίοι πολλές φορές βρίσκονται σε πολύ δύσκολη θέση καθώς η νοοτροπία των κυπρίων ασθενών τους απαιτεί την συνταγογράφηση αυτού του είδους των σκευασμάτων. |
Ειδήσεις 
